Op 28 januari 2020 doe ik een verrassende ontdekking. Tijdens het zoeken naar informatie over de begraafplaats van een van de dochters van mijn betovergrootmoeder Anke Süntken Focken kom ik op een website waar ik het dagboek van Anke’s kleindochter Margarethe Wirringa vind. Margarethe heeft dit dagboek bijgehouden in de jaren 1917-1919. Europeana dot eu is een website waarop dagboeken en verhalen te vinden zijn die ons een indruk geven van het dagelijkse leven tijdens de Eerste Wereldoorlog. Het digitaliseren van deze dagboeken en verhalen wordt door vrijwilligers gedaan. Het dagboek van Margarethe Wirringa is door haar nicht Johanna Senkowski gedigitaliseerd.
Margarethe Johanna Wirringa is de dochter van Johanna Christina Fahnster en Tönjes Janssen Wirringa. Zij is op 8 februari 1892 in Grossefehn, Aurich, Niedersachsen, Duitsland, geboren. Tussen 1905 en 1910 is zij met haar familie naar Norderney verhuisd. Daar is zij overleden op 31 maart 1932.
Het is opvallend dat ik veel foto’s van familieleden vind maar geen enkele foto van Margarethe. Wel vind ik verschillende ansichtkaarten die aan haar zijn gestuurd.
Het is begin 2020 dat ik in contact kom met Margarethe’s nicht Johanna Senkowski, geboren Peters. Hanna is een geboren Norderneyer. Ze weet veel van de geschiedenis van Norderney, van Oostfriesland en van haar / onze familie. Haar grootmoeder heeft haar de familiegeschiedenis nagelaten in de vorm van brieven, kaarten, foto’s en het dagboek van Margarethe. Als Hanna en ik met elkaar in contact komen is ze net verhuisd van Münster naar Norden om zo dichter bij haar geliefde Norderney te zijn. Maar op het moment dat ze zich in Norden vestigt breekt de pandemie uit en gaat Corona ons leven beheersen. Tijdens de vele lange telefoongesprekken die wij hebben gevoerd hebben wij het ook over haar tante Margarethe gehad.
En zo leerde ik dat Margarethe Wirringa niet op de foto wilde omdat ze een bochel had. Maar Margarethe heeft zich wel op een andere manier laten zien. Zij was de schrijfster van de familie. Zij correspondeerde met verschillende familieleden. Zij schreef met haar broer toen hij tijdens de Eerste Wereldoorlog aan het front was. Zij correspondeerde met zijn leidinggevende toen hij, Friedrich, op 18 februari 1917 door een kogel in zijn buik werd geraakt en aan de gevolgen daarvan overleed. Zij hield dagboeken bij waarin ze vertelt over het leven op Norderney. Er is één dagboek van haar bewaard gebleven. Daarin beschrijft ze het dagelijkse leven op Norderney vanaf 17 november 1917 tot 10 juli 1919.
Zoals gezegd had Hanna dit handgeschreven dagboek in haar bezit.
In december 2022 overlijdt Hanna, plotseling. Bijzonderheden rondom haar sterven bereiken mij, hier in Nederland, maar mondjesmaat. Het gaat allemaal een beetje vreemd en ik maak me zorgen om de familiedocumenten. Ik weet dat Hanna in gesprek is geweest met een museum op Norderney, onder andere over oude documenten en over het dagboek van haar tante. Echter, ik weet niet met welk museum. Ik bel de advocaat die belast is met Hanna’s nalatenschap en vertel hem over de familiestukken die zij in bezit had en dat het de bedoeling was dat die naar een museum op Norderney zouden gaan. Hij, de advocaat, belooft mij er naar te kijken en als ze er nog zijn zal hij ervoor zorgen dat ze naar een museum op Norderney gaan. Hoewel me dit enigszins gerust stelt laat het me toch niet los. Ik ga aan de slag om gedenkpagina’s voor Hanna te maken en ook wil ik aandacht besteden aan haar tante Margarethe. Op zoek naar gegevens over Margarethe en haar broer Friedrich vind ik een artikel op de facebookpagina van Nordseeheilbad Museum Norderney:
“Heute ist ein ganz besonderer Tag: Der internationale Frauentag!💃 Deshalb möchten wir euch heute auch eine besondere Frau vorstellen. Margarethe Wirringa…..”
Zou dit het museum zijn waarmee Hanna contact heeft gehad? Ik schrijf ze een berichtje en tot mijn opluchting krijg ik antwoord en blijkt dit inderdaad het museum te zijn. Het dagboek van Margarethe Wirringa is veilig in het Stadsarchief van Norderney.
Hieronder enkele ansichtkaarten die Margarethe Wirringa van verschillende familieleden heeft ontvangen en een link naar haar Dagboek.
Alle kaarten komen uit de privé collectie van Johanna Senkowski, geboren Peters.
Dagboek Margarethe Wirringa (1917-1919)https://www.europeana.eu/de/item/2020601/https___1914_1918_europeana_eu_contributions_14705






